Η μεταφορά νωπών κρεάτων και φρέσκων ψαριών αποτελεί ένα από τα πιο απαιτητικά πεδία των οδικών μεταφορών στην Ευρώπη. Πρόκειται για φορτία υψηλής αξίας, με πολύ περιορισμένο χρόνο ζωής και αυστηρά θερμοκρασιακά όρια, όπου ακόμη και η μικρότερη απόκλιση μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ποιότητα και την ασφάλεια του προϊόντος.
Σε αυτό το περιβάλλον, η τεχνογνωσία και η εμπειρία αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την ομαλή και ασφαλή ολοκλήρωση κάθε δρομολογίου.
Η πρόκληση της ευρωπαϊκής αγοράς
Η ενδοευρωπαϊκή οδική μεταφορά νωπών και ευαλλοίωτων τροφίμων χαρακτηρίζεται από μεγάλες αποστάσεις, πολλαπλές συνοριακές διελεύσεις και αυστηρούς υγειονομικούς ελέγχους. Ένα φορτίο νωπού κρέατος ή ψαριών συχνά διανύει χιλιάδες χιλιόμετρα, περνώντας από διαφορετικά κανονιστικά πλαίσια και ελεγκτικούς μηχανισμούς, πριν φτάσει στον τελικό του προορισμό. Ταυτόχρονα, η χρονική πίεση είναι ασφυκτική, καθώς τα νωπά προϊόντα, σε αντίθεση με τα ξηρά φορτία, έχουν συγκεκριμένες ώρες φόρτωσης και παράδοσης.
Γιατί η τεχνογνωσία κάνει τη διαφορά
Σε αντίθεση με τις γενικές μεταφορές, η cold chain απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις για τη σωστή λειτουργία του εξοπλισμού, των διαδικασιών και της διαχείρισης του φορτίου. Δεν αρκεί η ύπαρξη ενός σύγχρονου ψυκτικού θαλάμου. Απαιτείται κατανόηση του τρόπου με τον οποίο συμπεριφέρεται κάθε προϊόν στη διάρκεια της μεταφοράς.
Διαφορετικά θερμοκρασιακά όρια ισχύουν για το μοσχάρι, τα πουλερικά, τα ψάρια και τα θαλασσινά. Η σωστή ρύθμιση της θερμοκρασίας, όπως ορίζεται από τη συνθήκη ATP και τους υγειονομικούς, η απόδοση του ψυκτικού μηχανήματος, η κυκλοφορία του αέρα στο εσωτερικό του θαλάμου, ο τρόπος στοίβαξης και πρόσδεσης, όπως και η σειρά εκφόρτωσης επηρεάζουν άμεσα τη διατήρηση της ποιότητας των προϊόντων.
Η Τεχνολογία
Οι σύγχρονες εταιρείες cold chain προκειμένου να επιβιώσουν σ’ ένα σκληρό ανταγωνιστικό περιβάλλον, θα πρέπει να επενδύουν σε:
- Καινούργια φορτηγά αυτοκίνητα
- Ψυκτικούς θαλάμους τελευταίας γενιάς
- Βιομηχανικό εξοπλισμό
- Ψυκτικές αποθήκες
- Συστήματα real-time παρακολούθησης θερμοκρασίας
- Τηλεματική και GPS
- Πιστοποιήσεις ATP και HACCP
Ωστόσο, η τεχνολογία μόνη της δεν αρκεί. Τα δεδομένα αποκτούν αξία μόνο όταν ερμηνεύονται σωστά και οδηγούν σε σωστές και έγκαιρες αποφάσεις. Η συνεχής καταγραφή θερμοκρασίας, για παράδειγμα, δεν έχει νόημα αν δεν συνοδεύεται από ενεργή διαχείριση και ανθρώπινη επίβλεψη.
Η εμπειρία στον δρόμο
Όσο σημαντική κι αν είναι η θεωρητική γνώση, οι πραγματικές προκλήσεις εμφανίζονται στον δρόμο. Καθυστερήσεις στα σύνορα, αυξημένη κίνηση σε ευρωπαϊκούς οδικούς άξονες, απεργίες, καιρικά φαινόμενα ή τεχνικές βλάβες αποτελούν καθημερινότητα στις διεθνείς μεταφορές.
Σε αυτές τις συνθήκες, η εμπειρία των ανθρώπων που διαχειρίζονται τα δρομολόγια, καθώς βέβαια και των οδηγών, είναι καθοριστική. Η ικανότητα άμεσης αντίδρασης, η σωστή επιλογή εναλλακτικών διαδρομών και η διατήρηση της ψυκτικής αλυσίδας ακόμη και σε απρόβλεπτες καταστάσεις είναι στοιχεία που δεν υποκαθίστανται από κανένα σύστημα αυτοματισμού.
Το ανθρώπινο στοιχείο
Στην πράξη, το πιο κρίσιμο στοιχείο της ψυχόμενης εφοδιαστικής cold chain παραμένει ο ανθρώπινος παράγοντας. Οδηγοί με εμπειρία σε ψυκτικές μεταφορές, φορτωτές που γνωρίζουν τις ιδιαιτερότητες των νωπών προϊόντων και των διεθνών δρομολογίων, καθώς και υπεύθυνοι στόλων, ικανοί να επέμβουν και να δώσουν λύση άμεσα σε περίπτωση έκτακτων προβλημάτων και να εξασφαλίζουν ότι το φορτίο θα φτάσει στον προορισμό του in time και με τις ίδιες συνθήκες με τις οποίες ξεκίνησε.
Eurologic: Ένα ελληνικό παράδειγμα εξειδίκευσης
Στον ελληνικό χώρο, εταιρείες με έδρα τον Ασπρόπυργο και με διεθνή μεταφορική δραστηριότητα όπως η Eurologic αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα εξειδίκευσης στην cold chain ικανή να οδηγήσει σε σταθερή και ανταγωνιστική παρουσία στα απαιτητικά ευρω παϊκά δίκτυα μεταφορών.
«Θεωρώ, πως η ολοκλήρωση μιας επένδυσης στον τομέα της ψυχόμενης εφοδιαστικής αλυσίδας θα πρέπει να συνοδεύεται από μια κρισιμότερη επένδυση, αυτή του ανθρώπινου δυναμικού», τονίζει ο ιδιοκτήτης της Eurologic Ηλίας Λέπουρας (φωτό) και εξηγεί:
«Για επενδύσεις στον τεχνολογικό εξοπλισμό, συχνά υπάρχουν λύσεις χρηματοδότησης παρά το υψηλό κόστος που αυτές συνεπάγονται και για την επιχείρηση. Προκειμένου η Eurologic να διατηρεί στόλο με μέση ηλικία κάτω των 5 ετών, προβαίνουμε σε τακτά διαστήματα σε αγορές νέων σύγχρονων φορτηγών υψηλού κόστους. Αναφορικά με τις επενδύσεις στο ανθρώπινο δυναμικό, σήμερα, δεν υπάρχουν εύκολες λύσεις, εξαιτίας της μεγάλης έλλειψης προσωπικού. Μιλάμε για το σοβαρότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει σήμερα ο Κλάδος των Μεταφορών και των Logistics σε όλη την Ευρώπη.
Ειδικά, στην cold Chain, την εφοδιαστική των νωπών και ευαλλοίωτων προϊόντων, ο ανθρώπινος παράγοντας αποκτά ιδιαίτερη σημασία και, ναι, συμφωνώ, ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις είτε στα οχήματα, είτε στους θαλάμους και την τηλεματική, απαιτούν εξειδικευμένο προσωπικό και οδηγούς με εμπειρία στο τιμόνι και με τις βασικές τουλάχιστον τεχνικές γνώσεις».
Στην ερώτησή μας, πώς η Eurologic αντιμετωπίζει το πρόβλημα της έλλειψης προσωπικού που συμπίπτει μάλιστα με μια περίοδο τεράστιων επενδύσεων σε νέες εγκαταστάσεις και ψυχόμενες αποθήκες, ο κ. Λέπουρας ήταν σαφής:
«Εμείς ξεκινάμε με γνώμονα τη βέλτιστη εξυπηρέτηση των πελατών μας. Να ικανοποιήσουμε τις ανάγκες τους σε μεταφορά, αποθήκευση και διανομή των προϊόντων που μας εμπιστεύονται. Στη βάση αυτή προσδιορίζουμε τον απαιτούμενο αριθμό των συνεργατών μας και των προσόντων τους. Από εκεί και πέρα, σπουδαίο λόγο έχει η εικόνα της Eurologic στην αγορά εργασίας. Μόνο τυχαίο δεν είναι το γεγονός ότι έχουμε οδηγούς κοντά μας για πολλά χρόνια. Επαγγελματίες οδηγοί, ικανοποιημένοι που έχουν ένα καλό λόγο να πουν για τη συνεργασία τους με την Eurologic, την αμοιβή τους και τις συνθήκες της δουλειάς τους.
Από την πλευρά μας, πέρα από το μισθολογικό, προσπαθούμε επίσης να μεταφέρουμε τις γνώσεις και την εμπειρία μας στους νεότερους και να τους εμπεδώσουμε ένα αίσθημα αυτοπεποίθησης, απαραίτητο για τους οδηγούς της διεθνομεταφοράς. Παράλληλα, βοηθούμε τους οδηγούς μας να κατανοήσουν τη σημασία και τη σπουδαιότητα της συνέπειας, αυτή την οποία οι πελάτες μας θέτουν στην κορυφή των απαιτήσεων που έχουν από μας. Με τα παραπάνω που ανέφερα πολύ περιληπτικά, μπορούμε, ως ένα βαθμό φυσικά, να διατηρούμε τον απαιτούμενο αριθμό οδηγών και να καλύπτουμε κάθε έκτακτη ανάγκη στη μεταφορά, στην αποθήκευση, τη διανομή και όλες τις συναφείς με τα Logistics υπηρεσίες».
Συμπέρασμα
«Η μεταφορά νωπών κρεάτων και ψαριών στην Ευρώπη αποτελεί έναν από τους πιο ευαίσθητους και τεχνικά απαιτητικούς τομείς των οδικών logistics. Σε έναν κλάδο όπου το λάθος μετριέται σε βαθμούς Κελσίου και ώρες καθυστέρησης, η τεχνογνωσία και η εμπειρία παραμένουν οι βασικότεροι παράγοντες επιτυχίας», τονίζει ο κ. Λέπουρας και καταλήγει:
«Εταιρείες που έχουν επενδύσει ουσιαστικά στην κατανόηση της cold chain, στις διαδικασίες και στους ανθρώπους, δεν μεταφέρουν απλώς φορτία. Διαχειρίζονται ποιότητα και ασφάλεια, ακολουθούν πιστά τους κανόνες ολόκληρης της εφοδιαστικής αλυσίδας και, τελικά κερδίζουν την εμπιστοσύνη των πελατών».